Łożyska piast kół samochodów
poniedziałek, Październik 12th, 2009Koła samochodów są osadzone na osiach za pomocą piast, tak było na samym początku i tak jest i dzisiaj.
Historia jest dość ciekawa, wzorem tego typu rozwiązania były piasty kół powozów konnych, posiadały one łożyska ślizgowe, jednak przy większych prędkościach jazdy to zastosowanie jednak się nie sprawdzało było nie trwałe i stawiało duże opory toczenia. Pod koniec XIX wieku wprowadzono piasty z łożyskami tocznymi, przemysł w tej dziedzinie znacznie przyśpieszył w rozwoju. Fabryka łożysk Henry’ego Timkena produkująca dzisiaj łożyska na cały świat i mająca również swój odział w Polsce w Sosnowcu powstała w 1899 roku w USA.
Dwa łożyska toczne stożkowe to najstarsze rozwiązanie łożyskowania piast. Łożyska te mają dwa pierścienie, zewnętrzne osadzone w gniazdach z dopasowaniem ciasnym, wykonane ze stali hartowanej oraz wewnętrzne, które mają wewnętrzną bieżnię, wałeczki i koszyczek.
Taka budowa łożysk pozwala przenosić obciążenia zarówno osiowe jak i promieniowe. Łożyska te montowane są parami i ustawione względem siebie przeciwstawnie jest to tak zrobione ze względu na obciążenia osiowe, które są przenoszone tylko w jednym kierunku.
Najczęściej większą średnicę ma łożysko wewnętrzne. Do zalet takiego rozwiązania należy łatwość wymiany ewentualnie uszkodzonego łożyska bez ponoszenia dużych kosztów, chociaż wymaga znacznego czasu na ten proces wymiany. Jest to podyktowane tym, że łożyska stożkowe wymagają większej dokładności w czasie montażu, istotna jest regulacja luzów.
Łożysko powinno mieć taki luz aby wykluczyć możliwość zatarcia, wszystko to jest uwarunkowane pracą i obciążeniem.
Regulacja luzu polega na dokręcaniu centralnej nakrętki czopa piasty a jego dokładność sprawdza się poprzez klucz dynamometryczny. Granice dokręcania to wielkość rzędu 30-50 Nm dla samochodów osobowych i wszystko jest to uzależnione od wielkości łożyska. Czymś czym powinniśmy się kierować przy regulacji łożysk jest instrukcja serwisowa.
Łożyskowanie kół może również być zrobione podobnie jak wyżej opisane z tym, że bieżnie zewnętrzne łożysk są w oprawie przytwierdzonej do elementów zawieszenie a bieżnie wewnętrzne na czopie półosi zakończonej kołnierzem mocowania koła jezdnego.